| سه شنبه, ۱۱ شهریور ۱۳۹۳ | Tuesday, Sep 02, 2014
خوش آمدید
کاربر میهمان
فهرست مقاله ها
بازاریابی درقرآن و احادیث

 
« به نام خدا »

همانطور که می دانیم قرآن کتابی برای هدایت است و خصوصیت چنین کتابی که هدایت همه جانبه انسانها رابه عهده داشته باشد جامع بودن آن است :

« إنَّ هذا القُرآن یهدی لِلَّتی هِی أَقوَمُ ... »
اسرا 9


حقاً این قرآن (جامعه انسانی را ) به پایدارترین و استوارترین طریقه و آیین هدایت می کند


و کتابی هم جامع است که اسباب کمال آدمی را درهمه ابعاد زندگی فراهم نماید ، چه دربحث علوم طبیعی ، فلسفی ، سیاسی ، اجتماعی ، اقتصادی و...

از مواردی که قرآن و روایات اسلامی به آن تأکید خاصی دارند ، مدیریت دادوستد در زندگی وبه عبارتی بهتر همان بازاریابی است .

امام هادی (علیه السلام) فرمودند :

( الدنیا سوقٌ رَبِحَ فیها قومٌ و خَسِرَ آخَرون ) تحف العقول

« دنیا یک بازار است ، عده ای درآن سود می برند و عده ای هم زیان می بینند »


پس اهمیت بازاریابی دردنیا ازحدیث بالا بخوبی مشخص می شود چرا که امام معصوم دنیا را به یک بازار تشبیه کرده است و بازار هم محیطی است که درآن خریدوفروش صورت می گیرد وکسانی هم دراین خرید و فروش سود می برند که دربازاریابی زندگی شان موفق بوده اند .

درقرآن به پاره ای ازسرنوشت افرادی که دربازاریابی زندگی موفق بودند و یا ناکام ، اشاره شده است .
برای مثال :

« اولئک الذین اشتروا الضلاله بالهدی فماربحت تجارتهم وماکانوا مهتدین »
بقره 16

« آنها کسانی هستند که گمراهی رابه بهای هدایت خریدند ، پس نه تجارتشان سودداد ونه از ره یافتگان بودند.»

در واقع آیه بالا اشاره به سرنوشت گروه منافق می کند که در دادوستد زندگیشان هدایت را به بهای گمراهی فروختند که درنتیجه این کار ازهدایت یافتگان نبودند .

« إن الله اشتری من المؤمنین أنفسهم واموالهم بأن لهم الجنّه یقاتلون فی سبیل الله فیقتلون و یقتلون وعداً علیه حقاً فی التورئه والانجیل والقرآن و من اوفی بعهده من الله فاستبشروا ببیعکم الذی بایعتم به و ذلک هو الفوزالعظیم »
توبه 111
« حقاً که خداوند ازمؤمنان جانها و مال هایشان را خریداری کرده است به بهای آنکه بهشت ازآنِ آن ها باشد .... پس شادمان باشید به این دادوستدی که انجام داده اید و این است کامیابی بزرگ .»

آیه بالا هم اشاره به مؤمنانی دارد که دردادوستد زندگیشان جان و مال خود را برای رضای خدا می دهند و درعوض بهشت دائم و جاویدان که درآن نه مریضی ومرگ و نه کدورت وناراحتی وجوددارد نصیبشان می شود و این نمونه یک تجارت با سودآوری بسیار بالاست که دراذهان نمی گنجد !

طبق حدیثی که ازامیرالمؤمنین (علیه السلام) داریم :

« بهای شما جز بهشت نیست ، پس آن را به غیرازآن نفروشید »

از حدیث بالا متذکر به این موضوع می شود که ارزش وجودی ما درحدی است که اگرآن را به مواردی که بهای کمتری نسبت بهشت دارند ، آن هم فقط دراین زندگی چندروزه دنیوی مثل هوی وهوس ها ، ودیگر مسائل دنیوی که درپرورش شخصیت ما تأثیر ندارند ، بفروشیم زیان فاحشی را متحمّل شده ایم !

از نکات مهمی که حتماً می بایست به آن توجه داشته باشیم این است که دادوستدی که نتیجه آن سود یا زیان است فقط درزندگی دنیا وجوددارد ، وزندگی بعدازمرگ نتیجه دادوستدی است که دردنیاانجام داده ایم که یا همه اش زیان و بدبختی است ، و یا همه اش خوشبختی . یعنی درقیامت و همچنین عالم آخرت از داد وستد خبری نیست :

« یاایها الذین امنوا انفقوا ممّا رزقناکُم مِن قَبلِ أن یأتی یومٌ لابَیعٌ فیهِ ولا خُلَّهٌ ولاشفاعَهٌ وَ الکافرونَ هُمُ الظالمون » بقره 254
ای کسانی که ایمان آورده اید ازآنچه به شما روزی کرده ایم انفاق کنید ، پیش از آنکه روزی بیاید که درآن نه خریدوفروش است و نه دوستی و نه شفاعتی ؛ و کافرانند که ستمکارند .

پس نتیجه می گیریم که دادوستدی که بخواهد منجربه سودیازیان شود بطوریکه بخواهد درسرنوشت مانقش داشته باشد فقط دردنیا وجوددارد . و دراین دادوستدها این خودآدمی است که نقش دارد و موفقیت ها و شکست ها را برای خود رقم می زند ، چون ازنعمت اختیاربرخورداراست :

« انّا هَدَیناهُ السَّبیلَ إمّا شاکراً وَ إمّا کفوراً » انسان 3
ما راه را به او نشان دادیم ، خواه شاکرباشد یا ناسپاس


برای اینکه در بازاریابی دنیا موفق باشیم می بایست روحیه ایمان و تقوا را دروجودمان تقویت کنیم . چراکه خداوند درقرآن فرموده است :

« یاایها الذین امنوا إن تتّقوا اللهَ یجعَل لَکُم فُرقاناً ... » انفال 29

ای کسانی که ایمان آورده اید ! اگرتقوای الهی راپیشه بگیرید ، برای شما وسیله ای جهت جدا ساختن حق از باطل را قرار می دهد .


خداوند درآیه بالا ضامن شده است که اگر راه تقوای اورا پیش بگیریم به این قدرت و توانایی می رسیم که دادوستدهای خوب و بد را تشخیص بدهیم ویا به عبارتی بازاریابی موفقی را دردنیا داشته باشیم .

« یابنی آدم قدأنزلنا علیکم لباساً یواری سَؤاتِکُم وریشاً ولباس التقوی ذلک خیرٌ ذلک من آیات الله لعلهم یذّکرون »
اعراف 26
ای فرزندان آدم ! لباسی برای شما فرستادیم که اندام شما را می پوشاند ومایه زینت شماست ، امّا لباس پرهیزگاری و تقوا بهتر است ، این از آیات خداست ، تامتذکر شوند .

پس می توانیم نتیجه گرفت که درپرتو تقوا می توانیم در بازاریابی زندگیمان موفق باشیم و باز به تبع همین تقوا می توانیم دربازارشناسی زندگی نیز به موفقیت دست پیدا کنیم . مثلاً درشناسایی خودمان که همان خودشناسی است به توفیق دست یابیم و از این خودشناسی به خداشناسی برسیم :

امام علی (علیه السلام) فرمودند : « مَن عَرَفَ نَفسَه فَقَدعَرَفَ رَبَّه »
« هرکس خود را شناخت درحقیقت خدای خود را شناخت »

و همچنین درپرتو این بازارشناسی زندگی که نتیجه تقوا بدست آمده با محیط پیرامون دنیایمان و تهدیدها ، فرصت ها ، نقاط ضعف و نقاط قوت دنیا آشنا شویم . درواقع مدل Tows را روی دنیا پیاده می کنیم . مثلاً درشناسایی تهدیدهای دنیا داریم
« ... َو مَا الحَیوهُ الدّنیا الاّ متاعُ الغرور » آل عمران 185
و زندگی دنیا ، چیزی جز سرمایه فریب نیست .

یعنی نبایستی فریب زرق و برق دنیا را بخوریم تا جایی که بخواهد مارا ازرشد و تکامل بازدارد . انسان درسایه تقوای الهی اجازه نمی دهد که این زرق و برق های ناپایدار دنیا او را فریب دهند .
درشناسایی نقاط ضعف دنیا داریم

« إنَّماَ الحَیوه الدنیا لَعبٌ و لَهوٌ ... »
محمد 36
زندگی دنیا تنها بازی و سرگرمی است .

و همچنین متاع دنیا درمقابل آخرت چیزی بیش نیست :

« وَ إنَّ الدارَ الاخرهَ لهِی الحیوانُ » عنکبوت 64
تنها سرای آخرت ( سرای ) زنده شماست

در شناسایی فرصتها

همانطور که قبلاً اشاره شد دراین دنیا انسان ها سرنوشت زندگی ابدیشان را رقم می زنند ، پس می بایست از فرصتهای آن بخوبی برای رسیدن به کمال استفاده کنند . و نیروی تقوا راه را برای استفاده بهینه از فرصت ها هموار می کند ، و کسانی که از این نیروی عظیم بهره ای نبرند افسوس می خورند که چرا از فرصت های این دنیا برای برخورداری از زندگی سعادتمند درآخرت استفاده نکردند :

« یقولُ یلَیتَنی قدَّمتُ لِحیاتی » فجر 24
می گوید : « ای کاش برای زندگی ام چیزی از پیش فرستاده بودم ! »

در شناسایی نقاط قوت :

امّا این دنیا نقاط قوت نیز دارد . دردرجه اوّل اینکه دنیا مقدمه آخرت است ، ودرقنوت نمازمان درابتدا می گوییم " ربّنا اتنا فی الدنیا حسنه " و بعد از آن است که می گوییم " و فی الاخره حسنه " .

علت آن هم این است که انسان دراین دنیا به رشد و کمال می رسد و همچنین دراین دنیاست که انسان می کارد و درآخرت برداشت می کند . طبق حدیثی از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) داریم :

« الدنیا مزرعه الاخره » دنیا مزرعه آخرت است

و همچنین دنیا محلّی برای عبرت گرفتن از سرگذشت پیشینیان است ، تا با درس گرفتن از داستان آن‌ها، اشتباهات آنان را تکرار نکنیم :

« قُل سیروا فِی الارضِ فَانظروا کیفَ کانَ عاقبهُ الذینَ مِن قبلُ کانَ أَکثرهُم مشرکین » روم 42

بگو : درزمین سیر کنید و بنگرید عاقبت کسانی که قبل از شما بودند چگونه بود ! بیشترآنها مشرک بودند .

بعد از بازارشناسی ، نوبت به بازارداری زندگی می رسد . دربازارداری زندگی تلاش جهت حفظ بقای تقوا دروجودمان می کنیم ، که این تنها درپرتو ارتباطات مستمرانه با خدا و اطاعت ازاحکام او همچنین تبعیت از دستورات پیامبران و اهل بیت علیهم السلام است :

« یا ایها الذین ءامنوا أطیعوا الله و أطیعوا الرسول و أولی الامر منکم .... » نساء 59
ای کسانی که ایمان آورده اید ! اطاعت کنید خدارا ، اطاعت کنید پیامبرخداو اولوالامر ( اوصیای پیامبر ) را .

و نیز طبق حدیثی از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) اهمیت ولایت و سرپرستی اهل بیت عصمت و طهارت درجهت استمرارتقوا و همچنین نجات انسان ها دراین زندگی دنیوی که پرازانواع داد وستد است روشن می شود که آن حدیث سفینه نوح است که دراین حدیث جانشینان پیامبر به کشتی حضرت نوح (علیه السلام) تشبیه شده اند که هرکس وارد این کشتی شود نجات می یابد .

یکی دیگر از راه های تمرین و استورار تقوا جهت موفقیت دراین بازارداری زندگی روزه گرفتن است . به عبارتی دیگر فایده اصلی روزه گرفتن همین تمرین تقوا است .

« یا ایها الذین ءامنوا کُتِبَ علیکُم الصیامُ کَمَا کُتِبَ عَلَی‌الذینَ مِن قبلکُم لَعلَّکُم تتَّقون» بقره 183

ای کسانی که ایمان آورده اید! روزه برشما نوشته شده ، همانگونه که برکسانی که قبل از شما بودند نوشته شد تا پرهیزگار شوید .


تئوری STP که از تئوری های مشهوردر علم بازاریابی است درقرآن به وضوح به چشم می خورد :

1) Segmentation ( بخش بندی ) : خداوند درقرآن کریم کل موجودات را بصورت زوج نروماده تقسیم می کنیم و این یک نمونه از Segmentation موجود درقرآن است :

« سبحنَ الّذی خَلَقَ الازواجَ کُلَّها ممّا تنبتُ الارضُ و مِن أنفُسِهِم و ممّا لایعلمون » یس 36

پاک و منزه است کسی که تمام چیزها را بصورت زوج آفرید ، ازآنچه زمین می رویاند ، و ازخودشان ، و ازآنچه نمی دانند .

همانطور که می دانیم خاصیت زوج تنها چند صد سال است که توسط بشر کشف شده است و مسأله زوجیت بخصوص در گیاهان و اجزای اتم ها ( الکترون و پروتون ) ، مسأله ای است که به تازگی مورد توجه انسان ها قرارگرفته است . وهمین Segmentation موجود درقرآن دانشمندان مسلمان را در جهت کشف رابطه زوج بودن دربین ذرّات ترغیب کرد و دراین زمینه نیز به موفقیت های زیادی دست یافتند . درعلم بازاریابی مسأله جنسیت مرد یا زن بودن از مباحث مهمی است که همواره مورد توجه بوده است. و همانطور که تقسیم مشتریان به دوجنس وذکر ومؤنث دربازاریابی و بازارداری صحیح مؤثراست، تقسیم بندی کل موجودات عالم درقرآن بصورت زوج ، سبب تسهیل درکشف روابط بین پدیده‌ها توسط دانشمندان شده است ، و همچنین توجیه بهتر عوامل محیطی را آسان تر می کند .

2) Targeting ( هدف یابی ) : نمونه‌ای از Targeting بکاررفته درقرآن ، آیه 72 سوره توبه است . که خداوندتعدادی از نعمت های بهشتی اش را تقسیم بندی کرده ، ودربین آنها نعمت خشنودی و رضایت او ازبندگانش را بزرگ ترین نعمت برشمرده است . پس از این آیه اینطور استفاده می شود که انسان می بایست درپرتو تقوای الهی تمام کوشش خود را صرف کسب رضای الهی بگذارد که دراین صورت به رستگاری بزرگی رسیده است :

« وَعَدَ اللهُ المؤمنینَ والمؤمناتِ جنّاتٍ تجری مِن تحتها الانهارُ خالدینَ فیها و مساکن طَیبَهً فی جناتِ عَدنٍ وَ رضوانٌ مِنَ الله اکبر ذلک هُوَ الفوز العظیم »
توبه 72

خداوند اهل ایمان را ، ازمردوزن ، وعده داده است بهشت هایی را که نهرها درآن جاری است که همواره درآنجایند و (نیز) خانه های نیکو در بهشت جاوید وبرتر و بزرگتر از این نعمت ها ، مقام خشنودی خداوند است (که به آنها ارزانی می شود ) و آن به حقیقت رستگاری بزرگ است .

3) Positioning ( جایگاه ، منزلت ) : هرکس در این دنیا دارای Positioning خاصی است که ناشی از استمرار رفتار او می باشد ، و این رفتار ناشی از حالات درونی او و یا به عبارتی نیات او می باشد و شاید این نیات از نظر خیلی ها پوشیده باشد امّا درقیامت که روز تجسم اعمال می باشد ، Positioning حقیقی تمام آدمیان آشکار می شود :
« إنّما هِی آعمالکم رُدَّت الیکُم » سبا 5

آنچه امروز به شما می رسد همان اعمال و کردار شماست که به سوی شما بازگردانیده شده است .

« یومَ تُبلَی السَّرائِر » طارق 9
روزی که اسرار نهان آشکار می شود ( باطن آدمیان آشکار می شود )

ماتریس portfolio را نیز می توانیم در بازاریابی زندگی پیاده کنیم . در ماتریس portfolio زندگی ، دو بعد را درنظر می گیریم ، و امور مختلف را متناسب با آن دو می سنجیم ، که آن امور را یا ازلحاظ میزان سهم داشتن درزندگیمان و یا از نظر میزان کمک کردن در رشد و توسعه آن می سنجیم .

هرکاری که محدود به زندگی دنیا شود و به بیشتر از آن اندیشید . نشود و درواقع فقط هدف دنیوی داشته باشد هیچ سهمی در زندگی ما ندارد ، چون زندگی ما عبارتست از مجموع زندگی دنیوی و اخروی ، و نسبت زندگی دنیوی به اخروی همانند نسبت صفر به بی نهایت است . چون زندگی دنیوی فانی و محدود است برخلاف زندگی اخروی که پایانی درآن راه ندارد :

« بَل تؤثرونَ الحَیوهَ الدُّنیا و الاخرهُ خیرٌ وَ أبقی » 16 و 17 اعلی
ولی شما زندگی دنیا را می‌خواهید (تمام کوششتان برای دنیاست) درحالیکه آخرت بهتر و پایدارتراست .

« زُیِّنَ لِلنّاسِ حُبُّ الشَّهَواتِ مِنَ النِّساءِ و البَنینَ و القناطیرِ المُقَنطَرَهِ مِنَ الذَّهَبِ وَ الفِضَّهِ وَ الخَیلِ المُسَوَّمَهِ و الاَنعامِ و الحَرثِ ذلِکَ مَتاعُ الحَیوهِ الدُّنیا واللهُ عِندَهُ حُسنُ المَأب » آل عمران 14
محبت امور مادی ، از زنان و فرزندان و اموال هنگفت از طلا و نقره و اسب های ممتاز و چهارپایان و زراعت ، در نظر مردم جلوه داده شده است ، این ها سرمایه زندگی پست است ؛ و سرانجام نیک ، نزد خداست .

البته توجه به این نکته نیز ضروری است که مباحث قبل به معنای کم اهمیت بودن زندگی دنیا نیست . چون همانطورکه قبلاً گفتیم دنیا مقدمه آخرت است ، و اگر رشد و تکاملی بخواهد صورت گیرد درهمین زندگی دنیا می بایست صورت گیرد ، وازمواهب و نعمت های آن درجهت پرورش استفاده کرد :

« قُل مَن حَرَّمَ زینَهَ اللهِ الَّتی أَخَرجَ لِعبادِه و الطَّیباتِ مِن الرّزق ... » اعراف 32
بگوچه‌کسی زینت های الهی را که برای بندگان خودآفریده ، و روزی های پاکیزه را حرام کرده است ؟!

آمیخته یا آمیزه بازاریابی ( Marketing Mix)

دربازاریابی زندگی با استفاده از مدل آمیزه بازاریابی یا 4ps ( محصول ، ترویج ، توزیع و قیمت ) می‌توانیم به موفقیت های چشم گیری دست پیدا کنیم .

همانطور که قبلاً گفتیم در سایه نیروی تقوا است که می توانیم دربازاریابی زندگی موفق شویم .
این نیروی تقوا که نیاز ما را در جهت سعادتمندی رفع می کند همانطور که قبلاً اشاره شد هم از قیمت بالا برخوردار است ، ( price ) . هم محل پرورش آن همین دنیاست ( place ) و هم اینکه پرورش و توسعه آن در سایه ارتباطات مستمرانه با خدا و پیروی از اوست ( promote) . و درنهایت ثمره این تقوا رستگاری و خوشبختی است ( product ).

محقق : محمّد علی ترابنده





 
جهت هر گونه سوال یا پیشنهادی اینجا را کلیک نمائید.
Copyright Notice © 2012-2014 bhowco.ir . All rights reserved
To see our intellectual property policy and for infringement claims Click Here